Quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô mới nhất

Chở hàng quá khổ, quá tải hoặc bốc xếp sai cách có thể khiến tài xế, chủ xe và doanh nghiệp vận tải bị phạt đến hàng triệu đồng, thậm chí ảnh hưởng đến giấy phép lái xe theo quy định hiện hành. Vì vậy, nắm rõ quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô là điều cần thiết để hạn chế rủi ro, tránh hư hỏng hàng hóa và đảm bảo an toàn khi lưu thông. Trong bài viết này, Bốc xếp Thành Công sẽ tổng hợp ngắn gọn các quy định quan trọng theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP và Thông tư 12/2025/TT-BXD, giúp chủ xe, tài xế và doanh nghiệp bốc xếp hàng hóa đúng chuẩn, đúng tải và đúng luật.

Tổng hợp các quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô mới nhất 

Khi vận chuyển bằng ô tô, hàng hóa không chỉ cần được xếp đủ chỗ mà còn phải đúng tải, đúng khổ và được cố định an toàn. Theo Điều 49 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, người lái xe phải kiểm tra hàng hóa trước khi lưu thông, không chở vượt quá khối lượng cho phép, không vượt quá khổ giới hạn và bảo đảm hàng được xếp gọn gàng, chằng buộc chắc chắn. Đây là căn cứ quan trọng trong quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô hiện nay.

Không chở hàng vượt quá tải trọng cho phép

Một trong những quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô quan trọng nhất là không được chở hàng vượt quá tải trọng cho phép. Xe ô tô chỉ nên vận chuyển hàng trong giới hạn được ghi nhận theo giấy kiểm định và thiết kế của phương tiện. Trước khi bốc xếp, tài xế hoặc đơn vị vận chuyển cần kiểm tra khối lượng hàng, tải trọng xe và cách phân bổ hàng trên thùng. Việc này giúp hạn chế tình trạng quá tải, lệch tải, mất cân bằng xe hoặc phát sinh rủi ro khi phanh gấp, vào cua và di chuyển trên đường xấu.

Hàng hóa phải được xếp gọn gàng, chắc chắn

Theo quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô, hàng trên xe cần được sắp xếp ngay ngắn, dàn đều và không lệch trọng tâm. Với hàng nặng, hàng dễ xê dịch hoặc có kích thước lớn, nên sử dụng dây chằng, dây tăng đơ, thanh chắn hoặc vật liệu chèn lót để cố định. Cách xếp đúng kỹ thuật sẽ giúp hàng hóa không bị trượt, nghiêng, đổ hoặc rơi vãi trong quá trình vận chuyển. Đồng thời, phương tiện cũng vận hành ổn định hơn, giảm nguy cơ mất an toàn cho tài xế và các phương tiện xung quanh.

Không để hàng vượt khổ hoặc che khuất tín hiệu xe

Theo quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô, hàng hóa không được vượt quá giới hạn cho phép về chiều dài, chiều rộng và chiều cao của phương tiện. Nếu hàng vượt phía trước hoặc phía sau xe, cần có dấu hiệu cảnh báo để các phương tiện khác dễ nhận biết. Bên cạnh đó, hàng hóa cũng không được che khuất gương chiếu hậu, biển số, đèn phanh, đèn xi nhan hoặc tầm nhìn của tài xế. Đây là yêu cầu cơ bản trong quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô, giúp xe lưu thông an toàn và tránh các lỗi vi phạm không đáng có.

Xe tải thùng hở và hàng rời phải được che chắn kỹ

Với xe tải thùng hở, hàng hóa cần được xếp trong phạm vi thùng xe, không vượt quá khổ giới hạn và phải được chằng buộc chắc chắn. Nếu chở hàng rời, vật liệu xây dựng hoặc phế thải như cát, đá, xi măng, xà bần, xe cần được che đậy kín bằng bạt, lưới hoặc vật liệu phù hợp. Việc che chắn kỹ giúp hạn chế rơi vãi, bụi bẩn và nguy cơ gây mất an toàn cho người đi đường. Đây cũng là nhóm hàng dễ bị xử lý nếu bốc xếp sơ sài hoặc không kiểm tra kỹ trước khi xe lưu thông.

Hàng siêu trường, siêu trọng cần phương án riêng

Hàng siêu trường, siêu trọng không thể bốc xếp và vận chuyển như hàng thông thường. Với nhóm hàng này, doanh nghiệp cần chuẩn bị phương tiện chuyên dụng, phương án vận chuyển phù hợp và giấy phép lưu hành theo quy định. Tùy theo kích thước, tải trọng và tuyến đường, phương tiện có thể phải gắn biển cảnh báo, bố trí xe dẫn đường hoặc áp dụng thêm biện pháp bảo đảm an toàn trong suốt quá trình di chuyển.

Cần lưu ý đặc tính từng loại hàng khi bốc xếp

Mỗi loại hàng sẽ có cách bốc xếp và cố định khác nhau. Hàng dễ cháy nổ như xăng dầu, khí gas, hóa chất cần tránh va đập mạnh, tránh nguồn nhiệt và không xếp chung tùy tiện với các loại hàng có nguy cơ gây mất an toàn. Với hàng dễ vỡ như kính, gốm sứ, thiết bị điện tử, cần có vật liệu chèn lót, chống sốc và cố định từng kiện hàng. Riêng hàng cồng kềnh cần tính toán kỹ vị trí đặt, hướng đặt và phương án chằng buộc để không làm lệch trọng tâm xe. Thực hiện đúng các bước này sẽ giúp doanh nghiệp tuân thủ tốt hơn quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô trong thực tế vận chuyển.

Mức xử phạt vi phạm quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô 

Theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP, Điều 49 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 và các văn bản chuyên ngành liên quan, hành vi vi phạm quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô có thể bị xử phạt tùy theo lỗi cụ thể như chở quá tải, vượt khổ xe, vượt chiều cao, chằng buộc không an toàn hoặc làm rơi vãi hàng hóa xuống đường. Các lỗi thường gặp và mức phạt cần lưu ý như:

• Chở hàng vượt chiều dài, chiều rộng cho phép: Có thể bị phạt từ 800.000 - 1.000.000 đồng nếu hàng vượt quá bề rộng thùng xe hoặc vượt phía trước, phía sau thùng xe quá mức cho phép.
• Chở hàng vượt quá chiều cao xếp hàng: Có thể bị phạt từ 2.000.000 - 3.000.000 đồng đối với trường hợp xếp hàng quá cao, chở hàng cồng kềnh hoặc vượt giới hạn an toàn của phương tiện.
• Chở hàng quá tải trọng cho phép: Tùy tỷ lệ vượt tải, người điều khiển xe có thể bị phạt từ 800.000 đồng đến 12.000.000 đồng hoặc cao hơn trong một số trường hợp nghiêm trọng.
• Chằng buộc hàng hóa không bảo đảm an toàn: Nếu hàng phải chằng buộc nhưng không chằng buộc, hoặc chằng buộc sơ sài khiến hàng dễ xê dịch, mức phạt có thể lên đến 8.000.000 - 12.000.000 đồng tùy hành vi.
• Làm rơi vãi hàng hóa xuống đường: Người vi phạm có thể bị phạt tiền và buộc khắc phục hậu quả. Lỗi này thường gặp khi vận chuyển hàng rời, vật liệu xây dựng, phế thải nhưng không che chắn kỹ.
• Gây tai nạn giao thông do bốc xếp sai quy định: Mức phạt có thể cao hơn, đồng thời người vi phạm có thể bị trừ điểm giấy phép lái xe, buộc hạ phần hàng vi phạm hoặc thực hiện biện pháp khắc phục theo yêu cầu của lực lượng chức năng.

Nguyên tắc bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô để đảm bảo an toàn 

Để thực hiện đúng quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô thì người lái xe, chủ hàng và đội bốc xếp cần kiểm tra kỹ từ khâu chọn phương tiện, sắp xếp, chằng buộc đến che chắn hàng hóa. Theo Điều 49 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15, hàng hóa phải được xếp gọn gàng, không vượt quá tải trọng, không vượt khổ giới hạn và bảo đảm an toàn khi lưu thông.

• Bước 1: Chọn phương tiện phù hợp với loại hàng: Bạn nên chọn xe phù hợp với kích thước, khối lượng và tính chất hàng hóa. Với hàng nặng, hàng cồng kềnh, hàng rời hoặc hàng dễ vỡ, cần ưu tiên phương tiện có tải trọng, khoang chứa và kết cấu phù hợp.
• Bước 2: Kiểm tra tải trọng và khổ giới hạn trước khi xếp: Trước khi đưa hàng lên xe, bạn cần kiểm tra khối lượng hàng, chiều dài, chiều rộng, chiều cao và đối chiếu với giấy chứng nhận kiểm định của phương tiện để tránh vượt tải, vượt khổ.
• Bước 3: Xếp hàng gọn gàng, dàn đều trên thùng xe: Theo quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô thì hàng hóa nên được phân bổ đều, không dồn lệch về một bên, phía trước hoặc phía sau xe. Với hàng nhiều kích thước, bạn nên đặt hàng nặng, cứng ở dưới; hàng nhẹ hoặc dễ vỡ ở phía trên.
• Bước 4: Chằng buộc và chèn lót chắc chắn: Sau khi xếp hàng, bạn cần dùng dây chằng, dây tăng đơ, thanh chèn, vật liệu đệm hoặc giá đỡ để cố định hàng. Việc này giúp hạn chế hàng bị trượt, nghiêng, đổ hoặc rơi vãi khi xe di chuyển.
• Bước 5: Kiểm tra tầm nhìn, biển số và đèn tín hiệu: Hàng hóa không được che gương chiếu hậu, biển số, đèn phanh, đèn xi nhan hoặc tầm nhìn của tài xế. Nếu hàng vượt phía trước hoặc phía sau xe trong giới hạn cho phép, bạn cần có dấu hiệu cảnh báo phù hợp.
• Bước 6: Che chắn kỹ với hàng rời, vật liệu xây dựng và phế thải: Các loại hàng như cát, đá, xi măng, xà bần hoặc phế thải cần được che kín bằng bạt, lưới hoặc vật liệu phù hợp để tránh rơi vãi, phát tán bụi bẩn và gây nguy hiểm cho người đi đường.
• Bước 7: Xếp đúng cách theo từng nhóm hàng: Hàng bao kiện nên xếp kiện nặng ở dưới; hàng trụ, hàng ống cần có giá kê hoặc vật liệu chèn để tránh lăn trượt; hàng dễ vỡ cần chống sốc; hàng dễ cháy nổ, hóa chất phải bốc xếp theo quy trình an toàn riêng.
• Bước 8: Kiểm tra lần cuối trước khi xe lăn bánh: Trước khi xe tham gia giao thông, bạn nên kiểm tra lại vị trí hàng, dây chằng, phần che phủ, độ cân bằng và nguy cơ rơi vãi. Nếu phát hiện hàng chưa chắc chắn, cần xử lý ngay để chuyến hàng an toàn và đúng quy định hơn.

Tóm lại, việc nắm rõ quy định bốc xếp hàng hóa trên phương tiện ô tô sẽ giúp chủ xe, tài xế và doanh nghiệp vận tải hạn chế rủi ro vi phạm, bảo vệ hàng hóa tốt hơn và đảm bảo an toàn trong suốt quá trình lưu thông. Hy vọng những thông tin mà Bốc xếp Thành Công chia sẻ trên đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn cách bốc xếp hàng hóa đúng chuẩn, đúng tải và đúng quy định pháp luật hiện hành nhé!